Wat is akoestiek?
Akoestiek is de manier waarop geluid zich in een ruimte gedraagt. Elk geluid dat je maakt gaat alle kanten op. Het botst tegen muren, ramen, vloeren en meubels. Een deel kaatst terug, een deel wordt opgenomen door het materiaal dat het raakt. Die verhouding bepaalt hoe een kamer klinkt. Veel hard oppervlak geeft een holle, rumoerige ruimte. Veel zacht en open materiaal geeft een rustige ruimte.
Akoestiek of geluidsisolatie, wat is het verschil?
Geluidsisolatie houdt geluid tegen tussen twee ruimtes, akoestiek gaat over hoe het klinkt binnen één ruimte. Isoleren doe je met massa en met een dichte constructie, zoals een zware deur of dubbel glas. Dan hoort de buurman je niet.
Absorberend materiaal doet iets heel anders. Het neemt geluid op dat al in de kamer is, zodat er minder van terugkaatst. Het gesprek aan tafel wordt daardoor beter verstaanbaar. Iemand achter de muur merkt er niets van. Onze wanddecoratie van PET-vilt absorbeert dus geluid, ze isoleert niet.
Wat is galm en waardoor ontstaat het?
Galm is geluid dat blijft doorklinken omdat het tussen harde vlakken heen en weer kaatst. Nagalm is hetzelfde verschijnsel, uitgedrukt als de tijd die het geluid nodig heeft om weg te sterven.
In de badkamer hoor je het het duidelijkst, want tegels en glas kaatsen bijna alles terug. In de woonkamer speelt het net zo goed. Een gladde vloer, grote ramen, strakke kasten en weinig textiel geven samen veel hard oppervlak. Hoe minimalistischer je inricht, hoe meer galm je hoort. Je merkt het aan stemmen die door elkaar lopen, aan een televisie die harder moet, en aan een gesprek dat meer moeite kost dan nodig.
Waarom hard materiaal kaatst en open materiaal opneemt
Een hard, dicht oppervlak laat geluid nergens in en kaatst het bijna volledig terug. Een open materiaal werkt precies andersom. Geluid is beweging van lucht. Die lucht kan een open structuur in. Tussen de vezels wrijft ze en verliest ze energie. Wat overblijft is een beetje warmte, en die hoor je niet. Dat is absorptie.
Hoe dikker het open materiaal, hoe meer geluid het kwijt kan. Daarom doet een gordijn meer dan een poster en een vloerkleed meer dan een kale vloer.
Wat PET-vilt met geluid doet
PET-vilt is een hard materiaal met een open structuur, voor 60% gemaakt van gerecyclede PET-flessen. Het oogt zacht maar dat is het niet. In die open structuur zit de akoestische werking. Per vierkante meter krijgen 40 tot 70 flessen zo een tweede leven.
Hoe dikker de plaat, hoe meer geluid ze opneemt. Bij 9 mm is de NRC 0,30, bij 18 mm 0,55 en bij 25 mm 0,65. NRC staat voor Noise Reduction Coefficient, een schaal van 0 tot 1. Bij 0 kaatst een oppervlak alles terug, bij 1 neemt het alles op.
Elk kunstwerk van ons is 3 cm dik en bestaat uit twee lagen PET-vilt, met een materiaaldikte tot 1,8 cm. Voor de kunstwerken en de wandtegels is een absorptiewaarde berekend van AW 0,25 en NRC 0,3. Het materiaal is getest in het Peutz-laboratorium en heeft brandklasse B-s1,d0. Alle cijfers en eigenschappen staan bij elkaar op de pagina over PET-vilt als akoestisch materiaal.
Wat één akoestisch kunstwerk wel en niet doet
Eén kunstwerk dempt het geluid rond de plek waar het hangt. Stil wordt de kamer er niet van. Dat komt niet door het materiaal maar door de oppervlakte. Een werk van 60 bij 90 cm is een klein deel van een woonkamer vol harde vlakken.
Wat je wel merkt is dat de scherpte van het geluid afneemt op die wand. Wil je het in de hele ruimte horen, dan heb je meer absorberend oppervlak nodig. Dat zeggen we liever eerlijk dan achteraf.
Waarom meerdere wanden en meerdere materialen samen werken
Geluid verplaatst zich vooral horizontaal door een ruimte, dus meerdere wanden aanpakken werkt beter dan één. Verdeel het absorberende oppervlak over verschillende kanten van de kamer.
Combineer het ook met ander zacht materiaal. Gordijnen, een vloerkleed, een stoffen bank en een gevulde open kast tellen allemaal mee. Hoe minder kaal hard oppervlak er overblijft, hoe rustiger de ruimte klinkt. Dat hoeft niet allemaal van ons te komen. Wij vinden het natuurlijk wel leuk als je dat wel doet ;-)
Veelgestelde vragen over akoestiek
Wat betekent akoestisch?
Akoestisch betekent: met betrekking tot geluid. Een akoestisch product is gemaakt om geluid op te nemen in plaats van het terug te kaatsen. Een akoestisch kunstwerk is dus wanddecoratie die tegelijk geluid absorbeert.
Kun je een ruimte rustiger maken zonder akoestische panelen aan de muur?
Ja. Elk zacht of open materiaal neemt geluid op, dus gordijnen, vloerkleden en stoffen meubels tellen gewoon mee. Wil je toch iets op de muur, dan hoeft dat geen strak paneel te zijn. Wanddecoratie van PET-vilt doet hetzelfde werk.
Is PET-vilt brandveilig?
PET-vilt is getest in het Peutz-laboratorium en heeft brandklasse B-s1,d0. Er zitten geen schadelijke chemicaliën in. Het is water- en vlekbestendig en je neemt het af met een vochtige doek.
Zo pak je het aan in jouw ruimte
Wat er nodig is verschilt per kamer. Het hangt af van de grootte, van het gebruik en van wat er al aan zacht materiaal hangt en ligt. Wil je per ruimte weten wat werkt, wat het kost en waar je begint, lees dan onze gids akoestiek verbeteren, zo pak je galm in huis echt aan.
Liever eerst zien hoe het materiaal eruitziet? Bekijk de akoestische kunstwerken van PET-vilt of de combineerbare akoestische wandtegels.
